W tym roku szkolnym wprowadzamy w naszym Ośrodku nową formę terapii jaką jest Metoda Indywidualnej Stymulacji Słuchu Johansena(IAS). Metoda ta zyskuje coraz większą popularność jako jedna z form oddziaływań terapeutycznych. Obecnie stosowana jest już w 16 krajach na całym świecie. Jej autorem jest duński nauczyciel i psycholog Kjeld Johansen. Terapia polega(w dużym uproszczeniu)na stymulowaniu procesu przetwarzania słuchowego poprzez muzykę.

Przetwarzanie słuchowe odgrywa ogromną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu dziecka w otaczającym świecie. Ponieważ od tego jak słyszymy zależy min. to jak mówimy, jak piszemy i szereg innych umiejętności. Terapia słuchowa poprawia nie tylko przetwarzanie słuchowe , ale również: zdolność utrzymywania uwagi i koncentracji na wypowiedziach ustnych, czytanie, rozumienie mowy, artykulację, komunikację, samoocenę, utrzymanie równowagi, koordynację ruchów oraz motorykę. Wpływa również na postawę ciała ponieważ harmonizuje napięcia mięśniowe.

Zalecana jest przy problemach osób:

  • z opóźnionym rozwojem mowy;
  • z dysleksją;
  • z ADHD i zaburzeniami koncentracji uwagi;
  • z autyzmem;
  • z porażeniem mózgowym;
  • które wykazują nadwrażliwość na dźwięki;
  • z zaburzeniami uwagi słuchowej;
  • z zaburzeniami percepcji słuchowej.

Niewątpliwą zaletą stymulacji Johansena jest fakt iż w jej trakcie nie ma konieczności rezygnowania z innych form terapii, jakimi objęte jest dziecko w tym samym czasie. Ponadto metoda jest całkowicie bezpieczna, nieinwazyjna, nie wywołuje żadnych skutków ubocznych.

W praktyce polega ona na słuchaniu przez 5 dni w tygodniu po 10 min, wybranego, przystosowanego dla danego dziecka fragmentu muzyki pod opieką terapeuty. Muzyka podawana jest przez słuchawki. Cały program terapii trwa 6-18 m-cy. Dzieci najczęściej potrzebują 9-10 m-cy.Doboru muzyki dokonują wykwalifikowani specjaliści pracujący w Warszawie na podstawie informacji o dziecku przesłanych przez osoby uprawnione do pracy tą metodą w naszym Ośrodku. Obecnie na terenie Ośrodka mamy dwóch terapeutów Johansena z odpowiednimi uprawnieniami potwierdzonymi certyfikatem JIAS.

Szerzej o metodzie na stronie: www.johansen-ias.pl

Integracja sensoryczna to proces, podczas którego układ nerwowy człowieka odbiera informacje z receptorów wszystkich zmysłów (dotyk, układ przedsionkowy odbierający ruch, czucie ciała, czyli propriocepcja, węch, wzrok, słuch, smak), następnie organizuje je i interpretuje tak, aby mogły być wykorzystane w celowym działaniu.

Twórczynią metody Integracji Sensorycznej /SI/, która w 1993 r. dotarła do Polski, jest dr A. Jean Ayres, psycholog i terapeuta zajęciowy, pochodząca z USA. Współpracowała ona ze specjalistami z wielu dziedzin nauki rozbudowując teorię SI w oparciu o wiedzę z zakresu neuropsychologii, neurologii, fizjologii i psychologii. Teoria SI odwołuje się do wczesnych etapów rozwoju neurofizjologicznego dziecka, kiedy to zaczynają się kształtować układy zmysłowe, które inicjują wiele późniejszych procesów rozwojowych.

Terapia jest formą naukowej zabawy, w której dziecko kreuje zajęcia wspólnie z terapeutą. Stymulacja zmysłów, naprzemienność ruchów powodują poprawę:

  • funkcjonowania połączeń nerwowych w mózgu,
  • zachowań w sferze motorycznej i emocjonalnej,
  • funkcji językowych,
  • zdolności poznawczych,
  • efektywności w uczeniu.

Zajęcia terapeutyczne prowadzone z dzieckiem mają na celu kompensowanie, deficytów i zaburzeń w integracji zmysłowej dziecka. Są dostosowane do poziomu rozwojowego dziecka. Dziecko będzie zachęcane i kierowane do wykonywania aktywności, które będą wyzwalać i prowokować odpowiednie, skuteczne reakcje na bodziec sensoryczny. W trakcie zajęć wykonywane będą odpowiednie dla dziecka aktywności dostarczające stymulacji przedsionkowej, proprioceptywnej oraz dotykowej. Stopień trudności tych aktywności będzie stopniowo wzrastać tak, aby wymagać od dziecka bardziej zorganizowanych i zaawansowanych reakcji. Powyższe cele są realizowane z wykorzystaniem różnorodnych przyrządów i pomocy terapeutycznych, takich jak:

  • platformy
  • huśtawki
  • deskorolki
  • równoważnie
  • uprzęże i wiele innych.

                                                                                                                              Izabela Wiktorowska – Giżycka

 

Opracowanie na podstawie:

V. Maas „Uczenie się przez zmysły. Wprowadzenie do Teorii Integracji Sensorycznej”

 

 

Porozumiewanie się z drugą osobą ma na celu przekazywanie własnych potrzeb, myśli, pragnień i uczuć, a także odbiór informacji i komunikatów od innych. Wśród naszych wychowanków jest wiele osób, które z różnych powodów nie są w stanie swobodnie porozumiewać się, wykorzystując do tego mowę werbalną. Brak możliwości komunikowania się z innymi może negatywnie wpłynąć na funkcjonowanie dziecka oraz na jego przyszłość. Zaburzenia w sferze komunikacji powodują niekorzystne następstwa we wszystkich sferach rozwoju człowieka.

Dlatego dzieci o zaburzonym rozwoju mowy potrzebują wyjątkowej uwagi, wsparcia oraz odmiennych, alternatywnych lub wspomagających, dostosowanych do indywidualnych możliwości i predyspozycji, metod komunikacji.

W naszym Ośrodku do komunikacji z osobami z trudnościami w porozumiewaniu się  stosujemy Program Językowy Makaton – system gestów i symboli graficznych. W Polsce metoda Makaton została opracowana w latach 2001-2005 przez dr Bogusławę B. Kaczmarek. www.makaton.pl

Na program składają się gesty– znaki manualne i/ lub symbole– znaki graficzne.  Mogą one być stosowane łącznie lub rozdzielnie.  Zawsze towarzyszy im mowa.

Wybór gestu czy symbolu zależy od indywidualnych potrzeb i możliwości osoby korzystającej z metody. Gesty są wzmocnieniem komunikatu przekazywanego przez dziecko lub alternatywą, gdy umiejętności werbalne są całkowicie zaburzone. Symbole graficzne przeznaczone są dla tych, którzy nie mogą wykonać gestu. Swoje komunikaty przekazują wskazując na symbol. Posiadamy program komputerowy SymTab służący do tworzenia indywidualnych książek komunikacyjnych.

Umożliwienie dzieciom niemówiącym alternatywnego lub wspomagającego sposobu porozumiewania się z innymi, może w sposób znaczący wpłynąć na ich rozwój, podnieść jakość życia, pomóc w zrozumieniu otaczającej rzeczywistości a także wyeliminować niepożądane zachowania będące często następstwem trudności w komunikowaniu się.

Magdalena Grześkowiak

 

Hydromasaż nie tylko relaksuje i odpręża. Działa również korzystnie na organizm, dotlenia go i pomaga w leczeniu wielu schorzeń. Ciepła woda i rytmiczny masaż rozszerzają naczynia krwionośne, powodując szybsze krążenie krwi. Stymulują także wydzielanie endorfin, któremu towarzyszy uczucie błogości. Dzięki temu można wypocząć, co z kolei przyspiesza naturalne procesy regeneracyjne zachodzące w organizmie. Hydromasaż uśmierza bóle kręgosłupa, stawów, leczy także migrenę i bezsenność. Ponadto łagodzi dolegliwości spowodowane przez naderwania ścięgien, zwichnięcia, nadmierne forsowanie mięśni. Masaż wodny działa też korzystnie na skórę: nawilża ją, dotlenia.

Kąpiel o temperaturze 35° Celsjusza odczuwana jest jako przyjemna. Im bardziej odchylamy się od tej temperatury (zwanej obojętną) w górę, lub w dół, tym intensywniej bodźce oddziałują na nasz organizm i zmieniają jego reakcje. Kąpiele o temperaturze 36 – 37° działają uspakajająco i nasennie, o temperaturze 39 – 40° działają pobudzająco. Łagodne ciepło usuwa bóle różnego rodzaju, umiarkowane  zmniejsza napięcie mięśni gładkich i działa rozkurczowo. Natomiast silne ciepło zwiększa napięcie mięśni gładkich i pobudza perystaltykę jelit.

Przykładowe wskazania do hydroterapii:

  • schorzenia kręgosłupa,
  • choroby narządów ruchu,
  • rehabilitacja po złamaniach, zwichnięciach,
  • bóle reumatyczne,
  • zaburzenia krążenia,
  • zmęczenie, stres,
  • choroby układu oddechowego,
  • porażenia wiotkie i spastyczne,
  • przykurcze stawów,
  • wzmożone napięcie mięśni,
  • zwiększenie ogólnej wydolności.

Do hydroterapii służy  profesjonalna wanna z systemem filtrów oczyszczających wodę i z komputerowym sterowaniem siły i miejsca natrysków.

 

W ramach kompleksowej rehabilitacji prowadzonej w naszym Ośrodku raz w tygodniu gdy tylko pogoda nam na to pozwala odbywają się wyjazdy na zajęcia hipoterapii do zaprzyjaźnionej stajni.

Hipoterapia jest to ukierunkowane działanie terapeutyczne mające służyć poprawie funkcjonowania człowieka w sferach fizycznej, emocjonalnej, poznawczej i/lub społecznej, podczas którego, specjalnie przygotowany koń, stanowi integralną część procesu terapeutycznego.
Realizowana jest przez wykwalifikowanych instruktorów hipoterapii zgodnie z zaleceniami lekarza i we współpracy z rehabilitantami z naszego Ośrodka.

ODDZIAŁYWANIE HIPOTERAPII

1. Sfera fizyczna – podnoszenie ogólnej sprawności, normalizacja napięcia mięśniowego, torowanie prawidłowego wzorca chodu, poprawa koordynacji, zdolności motorycznych, poprawa równowagi, orientacji w przestrzeni i schemacie własnego ciała, stymulacja czucia.

2. Sfera emocjonalna – wzrost motywacji i akceptacji procesu terapeutycznego, zwiększenie poczucia własnej wartości, wiary we własne siły, zmniejszenie zaburzeń emocjonalnych.

3. Sfera poznawcza – stymulacja odbioru wrażeń zmysłowych, poprawa percepcji wzrokowej i słuchowej, stymulacja uwagi, pamięci, myślenia, mowy, nabywanie i rozwijanie nowych umiejętności.

4. Sfera społeczna – aktywizacja psychospołeczna, rozwijanie pozytywnych relacji społecznych, odpowiedzialności.

 

Jesteśmy jedną z nielicznych placówek, która posiada rezonans stochastyczny.

Terapia  rezonansem jest skutecznym zabiegiem profilaktycznym i terapeutycznym w przypadkach licznych schorzeń neurologicznych i ortopedycznych oraz urazów, w szczególności w przypadku zaburzeń ruchu. Podczas terapii pacjent wyprowadzany jest z równowagi szybko i w sposób stochastyczny i losowy,( tj. w sposób zmienny i nieprzewidywalny). Bodźce te trenując układ nerwowo-mięśniowy  działają pobudzająco dla komórek nerwowych, odprężająco w bólu, pozytywnie na psychikę i powodują uaktywnienie nieczynnych rejonów organizmu (np. przy niedowładach, spastyce , porażeniu).

Rezonans stochastyczny jest produktem medycznym, stosowanym w neurologii i ortopedii, który:

  • poprawia naukę motoryczną poprzez optymalizację selekcji informacji w mózgu i uwalnianie neuroprzekaźników (np. dopaminy) oraz aktywację obszarów mózgu.
  • poprawia zdolność chodzenia poprzez aktywację rdzeniowych generatorów rytmu.
  • poprawia sterowanie odruchami, optymalnie regulując refleks.
  • poprawia sposób działania i wzrost zespołów komórek nerwowych i chroni komórki nerwowe.
  • poprawia timing ruchów poprzez aktywację móżdżka.
  • poprawia przemianę materii w tkance kostnej i zwiększa gęstość kości.

Do obszarów zastosowania należą:

Terapia rezonansem  bazuje na łagodnych, przyjemnie odbieranych stochastycznych bodźcach. Efekty terapii są odczuwalne i widoczne bezpośrednio po pierwszym zabiegu.
Terapia pomaga w krótkim czasie wrócić do normalnego funkcjonowania w zaburzeniach ruchu o podłożu neurologicznym i ortopedycznym .Podczas zabiegów wydzielana jest dopamina , która wpływa na poprawę nastroju. Terapia rezonansem stochastycznym jest wyjątkową terapią chronioną patentem.

Bożena Mazur

 


Pracownia Biofeedback wychodzi naprzeciw potrzebom naszych uczniów w zakresie polepszenia jakości pracy mózgu. Chodzi tu o jej szybkość i wydajność. EEG -Biofeedback to rodzaj terapii, dzięki której pacjent w sposób świadomy uczy się zmieniać wzorzec wytwarzanych fal w mózgu. Trening odbywa się poprzez interaktywną współpracę z komputerem.

Dzięki temu terapia jest niezwykle efektywna, a przy tym przyjemna. Dzieci mogą wybierać formę prezentacji sygnału: może to być gra, animacja lub ulubiona bajka DVD; dorośli korzystają z profesjonalnych wykresów, wizualizacji oraz filmów relaksacyjnych.Metoda ta wskazana jest szczególnie dla dzieci z ADHD, z zaburzeniami pamięci i koncentracji uwagi, dysleksją, dysortografia, tremą, stanami lękowymi, agresją oraz dla poprawy wyników w dziedzinach wymagających koncentracji. Czas trwania terapii ustala się stosownie do wieku pacjenta i istotności problemu.

Dzięki uzyskanym funduszom pracownia doposażona jest również w wysokiej klasy fotel masujący. Wszystkie rodzaje zaprogramowanego masażu mają na celu likwidację napięcia i przywrócenie lub pobudzenie sił witalnych organizmu. Masaże te można stosować również profilaktycznie.

Nowe, lepsze możliwości terapii dla naszych wychowanków są  kolejną  „cegiełką”  w  budowaniu fundamentów do zdobywania i odnoszenia sukcesów pomimo trudności w życiu codziennym i wchodzeniu w świat dorosły tak,  by móc go przeżyć godnie i szczęśliwie na miarę swoich możliwości.

Bożena Mazur
Dyrektor SOSW

Aktualnie w naszym Ośrodku z pomocy logopedycznej korzysta 46 dzieci. Podstawą zakwalifikowania na terapię logopedyczną jest orzeczenie właściwej Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej kierującej dziecko do placówki kształcenia specjalnego z zaleceniem podjęcia logoterapii.

Diagnoza logopedyczna – dokonuję jej na pierwszym spotkaniu z uczniem. Jest punktem wyjścia do planowania określonych działań wobec ucznia i określenia aktualnego sposobu jego komunikowania się.

 

Diagnoza dotyczy:

– sprawności aparatu artykulacyjnego

– rozumienia mowy czyli opanowania  t.zw. mowy biernej

– umiejętności wypowiadania się.

 

W grupie dzieci zakwalifikowanych na terapię znajdują się uczniowie z niewielkimi niedostatkami artykulacyjnymi ale także dzieci nie mówiące.

Na podstawie postawionej diagnozy każde dziecko ma stworzony Indywidualny Program Terapii (IPT ).Program ten traktuje nie tylko o dysfunkcjach ucznia ale zakłada taką pracę, która pozwoli wykorzystać wszystkie możliwości i zasoby tkwiące w uczniu.

 

Terapia – podejmowana przez logopedę ma na celu wyrobienie u dziecka właściwych nawyków mownych czyli:

-prawidłowego oddychania

-zamykania ust

-prawidłowego połykania

-poprawnej fonacji

-właściwej artykulacji.

 

Program terapii zakłada przede wszystkim rozwijanie mowy. Jednakże obok tych ćwiczeń prowadzone są ćwiczenia doskonalące pozostałe funkcje dziecka czyli rozwijamy percepcję słuchową i koordynację słuchowo-ruchową, percepcję wzrokową i koordynację wzrokowo-ruchową, orientację przestrzenną, ćwiczymy procesy myślowe.

Zajęcia logopedyczne uwzględniają zróżnicowany poziom umiejętności dzieci ale też na bieżąco brana jest pod uwagę dyspozycja ucznia w danym dniu, jego nastrój i chęć współdziałania ze mną czyli logopedą.

W Ośrodku gabinet logopedyczny wyposażony jest w tradycyjne pomoce dydaktyczne ( książeczki, loteryjki, układanki itp. ). Jednak dzieci najczęściej domagają się pracy na komputerze. Komputer w gabinecie logopedy dodatkowo wyposażony jest w ekran dotykowy, który pozwala wykonywać ćwiczenia dzieciom z problemami motorycznymi (np. mózgowe porażenie dziecięce ). Korzystanie podczas logoterapii z odpowiednich programów komputerowych służy nie tylko terapii mowy ale i terapii zaburzeń funkcji poznawczych. Pozwala rozwijać kompetencje językowe, wzbogacać słownik, wdrażać do zachowań intencjonalnych. Czyli wszystko to co jest moim celem jako logopedy.

Komputer nie zastąpi mnie ale urozmaici zajęcia, wspomoże diagnostykę.

W terapii logopedycznej jak w każdej terapii, musi być także czas na przyjemność i dobrą zabawę. I tej zasadzie jestem wierna  pracując z dziećmi w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym w Mosinie.

Marzena Szczerbal